Welke verhalen deel je van jezelf

Leoniek van der Maarel

Hoe belangrijk is het om je eigen verhaal te delen

Het is heel goed mogelijk dat jij een van de hulpverleners bent die in dit vak is gekomen omdat je zelf ook veel hebt meegemaakt. In rouw is een bekende ‘stap’ de zingeving of betekenisgeving. Dit vertaalt zich vaak in je leven een andere wending geven. Wie kent niet het programma “Het roer om”. Vaak zien we daar mensen die grote veranderingen in hun leven meemaakten en besloten hebben hun leven anders vorm te willen geven dan ze tot dan toe deden.

Voor mijzelf is dit niet anders. Een paar jaar nadat Jos, mijn eerste man, was overleden, vond ik echt dat ik mijn leven niet gewoon zo door mocht laten gaan. Dat zou voor mij betekenen dat zijn dood, die ik veel te vroeg vond, voor niets was geweest. Rare tekst misschien “voor niets”, maar dat waren letterlijke woorden die ik in mijn hoofd had. Ik wilde iets anders doen, iets met zingeving. Alsof mijn ‘toen-baan’ geen zingeving had. Ik was testassistente bij een werving en selectiebureau. Best okay.

Hoe dan ook, de keuze was tussen verloskundige of rouwtherapeut. Een wandeling met een collega van Stichting Achter de Regenboog, waar ik toen al aan verbonden was, gaf helderheid: het werd rouwtherapeut. Okay, heel eerlijk ook omdat het hele scheikunde deel dat ik nog moest doen voordat ik verloskunde kon doen, niet echt ging werken.

Parallelen in verhalen

Het is lang geleden. Waarom ik het met je deel? Omdat dit is wat er hoogst waarschijnlijk ook bij jou kan gebeuren als je met cliënten spreekt. Je gaat delen van hun leven herkennen in je eigen leven. Je gaat parallellen zien. In hoeverre kun je die parallellen delen? In een ander blog had ik het al over het laten zien van je emoties. Het delen van je eigen verhaal hangt hier tegenaan, zou je kunnen zeggen.

Wat mag je vertellen van je eigen verhaal? Een veel gehoorde klacht van mensen is dat het in gesprekken al gauw over de ander gaat. Dat heeft alles te maken met onze empathie. Om een ander goed te begrijpen gaan we, onbewust, in onszelf op zoek naar het verhaal dat we van onszelf kennen, om mee te kunnen voelen met de ander. Dat is een goede manier én een goede eigenschap. Wat (helaas?) daarna vaak gebeurt is dat het verhaal opeens over de toehoorder gaat, omdat deze zegt “oh ja dat heb ik ook meegemaakt”. Vaak vindt de verteller dit minder prettig.

Je eigen verhaal tijdens therapie

In therapie kan het soms handig zijn om een deel van je eigen verhaal te vertellen. Dat heet dan ‘functioneel delen’. Iets delen omdat het iets toe gaat voegen aan de cliënt of aan de therapie. Het gebeurt mij regelmatig dat iemand aan mij vraagt “maar hoe heb jij dat dan gedaan?” (Mensen kunnen op mijn website lezen dat ik mijn eerste man ben verloren door de dood). Daar geef ik vaak een heel kort antwoord op, omdat mijn antwoord niet functioneel is voor de cliënt. Het is ‘slechts’ een voorbeeld van hoe je het zou kunnen doen en het is maar de vraag of de cliënt daar dan beter van wordt.

Wat is een functioneel verhaal

Wat zou wel functioneel zijn? Dat is wat lastiger te beantwoorden, dat hangt natuurlijk van allerlei situaties af. Maar hoe ik dat wel eens doe is bij voorbeeld als een cliënt mij vertelt dat ze zo bang is dat er meer mensen doodgaan en dat ze zich afvraagt of ze ooit van die angst af komt. Dan vertel ik dat deze angst in ‘onze’ rugzak zit. (Normaliseren) Dat dit nu bij ons hoort. Dan vertel ik ook dat ik nog regelmatig als mijn man weer eens heel zacht slaapt (want dat kan hij) even aan hem schud om te kijken of hij nog beweegt, omdat ik altijd bang ben dat hij dood is (of als hij te laat thuis is of wat dan ook). Dat vind ik functioneel delen. Door te laten merken dat ik dat ‘nog steeds’ heb, ook dat ik het van anderen hoor, is voor de cliënt een geruststelling, dat het (dus) normaal is. Natuurlijk is dit een N=1 verhaal, maar ik zou het niet delen als ik het niet ook van vele anderen gehoord zou hebben.

Dus eigen verhalen delen gewoon omdat je het zo herkent en je dat wil vertellen zonder dat het iets toevoegt voor je cliënt, kun je beter niet doen.

Winkelwagen