Hoe kun je als (NOBCO)coach begeleiden bij verlies

Homepagina > Blog > Hoe kun je als (NOBCO)coach begeleiden bij verlies

Wat zeg je tegen je cliënt in rouw

Daar zat hij. Ineengedoken. Hij keek me niet aan en kwam niet verder dan: “ik mis haar zo”. De tranen zaten hoog en ik zag hem er tegen vechten. Ik liet een stilte vallen. Hij slikte een paar keer en ging door: “Sinds ze dood is, voelt alles leeg. Alsof de wereld gewoon doorgaat, maar ik niet meer weet hoe ik mee moet doen.”

Ik voelde zijn pijn. Al vijfentwintig jaar in ‘het vak’ weet ik dat ik de neiging om goedbedoelde troostende woorden uit te spreken, wil onderdrukken. Het ‘mee ademen’, aanwezig blijven en verduren is wat dan voor, in dit geval Joost, helpend is.

Je herkent het vast: de neiging om iets troostends te zeggen, iets wat helpt. Maar wat zeg je dan? Wat als je het verkeerde zegt? Wat als jouw cliënt zich nog eenzamer voelt door jouw woorden?

Waarom woorden soms tekortschieten

Als iemand rouwt, zijn woorden vaak ontoereikend. Troostende zinnen als “tijd heelt alle wonden” of “zij zou gewild hebben dat je doorgaat” klinken misschien goedbedoeld, maar kunnen pijnlijk zijn. Ook voor ons als begeleider hebben we troostende zinnen klaarstaan “de meeste mensen komen hierdoor heen”, of “wat je kunt doen als je je zo voelt is….” Maar: Verlies is niet op te lossen met een goed gesprek of een simpel advies.

Wat je wél kunt doen, is luisteren. Eén van de krachtigste dingen die je kunt bieden, is aanwezigheid. Erbij zijn, zonder de drang om het op te lossen. Soms is een knikje, een blik van begrip of gewoon samen stil zijn al genoeg.

Verander je mindset

Verliesbegeleiding is geen kwestie van ‘even wat mindsetwerk’ of ‘een paar goede vragen stellen’. Het raakt aan de kern van iemands bestaan. En toch wordt er in veel coachopleidingen nauwelijks aandacht besteed aan verlies. Een hoofdstuk over rouw, met als theorie die van Elisabeth Kübler-Ross. Hou me ten goede: niets mis met Kübler-Ross, maar er is meer, veel meer. De rouwende mens wil niet in een fasemodel worden ingedeeld, of het gevoel hebben dat eerst de ontkenning er moet zijn, voordat je naar de woede gaat. Veel rouwenden voelen niet eens woede.

De kunst van luisteren en begeleiden

Rouw is persoonlijk en kent geen vaste route. Waar de één behoefte heeft aan praten, zoekt de ander stilte. De grootste uitdaging is misschien wel om je eigen ongemak te verdragen en niet te snel naar oplossingen te grijpen.

Om dat niet te doen, is kennis van rouw onontbeerlijk. De theorieën beheersen, niet dogmatisch toepassen, maar weten waar ze over gaan. Er is in de afgelopen decennia zo veel onderzoek gedaan naar verlies en rouw, daar is zo veel mooie en bruikbare informatie uit voortgekomen.

Niet om de rouwende in een hokje te plaatsen, maar om als coach goed aan te sluiten bij het verlies van je rouwende cliënt. Daarom heb ik de Academie voor Verlies opgericht. Zodat verliesbegeleiding geen eenzame zoektocht is. Zodat je de handvatten krijgt, de kennis én de praktische interventies om uit je eigen machteloosheid te stappen en met zelfvertrouwen te begeleiden.

Hoe ondersteun je bij rouw

Wil je iemand echt ondersteunen in rouw? Probeer dan eens:

  • Vraag open: “Wil je er iets over vertellen?” in plaats van aannames te doen.
  • Geef ruimte: Stiltes zijn niet ongemakkelijk, maar betekenisvol. Ik zeg ook vaak: in de stilte gebeurt het. Denk maar aan jezelf: je krijgt een vraag en terwijl je na zit te denken gaat de ander al praten. Of die stelt dezelfde vraag op een andere manier, omdat je namelijk niet de tijd krijgt om na te denken.
  • Vermijd clichés: Woorden als “alles gebeurt met een reden” kunnen afbreuk doen aan iemands ervaring. Het ‘zingeven’ of ‘betekenisgeven’ mag en kan alleen door de rouwende zelf worden gedaan en komt vaak pas later in het rouwproces. Of aan het begin met “het biedt mij troost dat haar verder lijden bespaard is gebleven”.
  • Wees eerlijk: “Ik heb zelf nooit meegemaakt wat jij meemaakt en ik voel hoe veel pijn het je doet en hoe machteloos het je maakt. Zelf merk ik ook dat er op dit moment niets is wat ik kan zeggen dat het voor jou beter zal maken”.

Veerkracht opbouwen na verlies

Rouw verdwijnt niet, maar mensen kunnen leren om ermee te leven. Door de rouw aan te kijken, door te werken, te verwerken (nee we gaan niet naar ‘heb je het al verwerkt’) kunnen mensen de grote pijn gaan omvormen tot iets wat draagbaar wordt, tot iets wat ze kunnen verweven in hun leven. Niet zelden gebeurt het dat mensen uiteindelijk met hun eigen grote pijn, ook anderen willen ondersteunen.

Make your mess your message

Rouwenden gaan door hun rouwproces heen, niet door weg te stoppen, maar door stap voor stap opnieuw betekenis te vinden in het leven. Met wellicht uiteindelijk de grote wens om er ‘iets’ mee te doen.

Hoe jij jouw cliënt daar op een vakkundige manier bij kunt begeleiden leer ik je graag in de Academie voor Verlies, waar je met de CIRKELaanpak ontdekt hoe je aan kunt sluiten bij jouw cliënt en jouw cliënt op zijn manier regie kan nemen in en voor zijn rouwproces en jij op jouw manier als coach.

Accreditatie NOBCO

Ik ben trots dat de NOBCO deze training heeft geaccrediteerd met 12 PE-punten. Ik verwelkom jou graag als NOBCO-coach aan boord van de Academie voor Verlies.


Wil jij leren hoe je beter kunt begeleiden bij verlies?

Ontmoet Leoniek en leer meer over de specialisatie trainingen in de eerst volgende webinar.


Winkelwagen